สืบทอดจากไทดั้งเดิม *C̥.waːlᴬ; ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩉ᩠ᩅᩣ᩠ᨶ (หวาน), เขิน ᩉ᩠ᩅᩣ᩠ᨶ (หวาน), ลาว ຫວານ (หวาน), ไทลื้อ ᦛᦱᧃ (หวาน), ไทดำ ꪪꪱꪙ (หวาน), ไทขาว ꪪꪱꪙ, ไทใหญ่ ဝၢၼ် (วาน), ไทใต้คง ᥝᥣᥢᥴ (ว๋าน), พ่าเก ဝ︀ꩫ︀် (วน์), อาหม 𑜈𑜃𑜫 (บน์), ตั่ย van, จ้วง van, แสก หว่าน; เทียบสุ่ย faanl, ต้งใต้ kuanp
คำเมือง · Northern: หวาน ᩉ᩠ᩅᩣ᩠ᨶ — Extracted from the Wiktionary etymology line. probable · น่าจะใช่
The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.
Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.
⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| ตาหวาน ta-wan | นัยน์ตาฉ่ำเยิ้มชวนมอง lit. eye + sweet พ่อของแม่ + น่ารักชวนมอง N+ADJalso filed under ตา head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4: gloss similarity 0.18, next 0.00 qualityprobable · น่าจะใช่ |
| คำประกอบ · compound | meaning, and why |
|---|---|
| เกลียวหวาน kliao–wan | เกลียวของนอตเป็นต้นที่ชำรุดไม่กินเกลียวกัน สิ่งที่มีลักษณะเป็นรอยพันหรือบิดโด + ชำรุดไม่กินเกลียวกัน ในคำว่า เกลีย N+ADJhead-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 7: the sense gloss names this compound qualityverified · ตรวจแล้ว |
Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.
| คำ · word | meaning |
|---|---|
| หวานเย็น wan-yen | ของกินเป็นก้อนสี่เหลี่ยม ทำด้วยน้ำหวานหรือน้ำกะทิเป็นต้น แล้วทำให้แข็งด้วยความเย็น sweet + cold มีรสอย่างรสน้ำตาล + มีความรู้สึกตามผิวหนังเหมือนถูกน้ำ qualityADJ+ADJ |
| ม่วงหวาน muang-wan | ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น purple + sweet สีน้ำเงินปนแดง + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityADJ+ADJ |
| ปากหวาน pak–wan | พูดจาไพเราะ มักพูดให้เขาพอใจเมื่อต้องการผลประโยชน์ mouth + sweet อวัยวะส่วนหนึ่งของร่างกายคนและสัตว + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| ความอ่อนหวาน khwam-on-wan | คำอาการนามของ อ่อนหวาน คำอาการนามของ อ่อน + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| เครื่องหวาน khrueang-wan | คำพ้องความของ ของหวาน device + sweet สิ่ง + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| ความหวาน khwam-wan | คำอาการนามของ หวาน -ness + sweet เรื่อง + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| ขนมหวาน kha-nom-wan | sweet; sweets; candy ขนมรสชาติหวาน snack + sweet ของกินที่ไม่ใช่กับข้าว มักปรุงด้วย + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| ไข่หวาน khai-wan | ชื่อขนมอย่างหนึ่งทำโดยต่อยไข่ใส่ลงในน้ำเชื่อมร้อน ๆ แล้วต้มให้สุก มักใส่ขิงด้วย egg + sweet ตัวสืบพันธุ์ประกอบด้วยเซลล์สืบพันธ + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| น้ำปลาหวาน nam-pla-wan | เครื่องจิ้มชนิดหนึ่ง ทำจากน้ำปลา น้ำตาล เกลือ พริก หอมแดง กุ้งแห้ง เป็นต้น เคี่ยวให้เข้ากันจนข้นเหนียว รับประทานกับผลไม้รสเปรี้ยว fish sauce + sweet น้ำสำหรับปรุงอาหารให้มีรสเค็ม ทำจา + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| อาหารหวาน a-han-wan | ขนม, โดยมากหมายถึงที่กินหลังจากอาหารจานหลัก aid + sweet ของกิน + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| ของหวาน khong-wan | sweet; dessert ขนม, โดยมากหมายถึงที่กินหลังจากอาหารจานหลัก by + sweet สิ่งต่าง ๆ + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| ฝันหวาน fan-wan | คิดถึงแต่ความสุข และความสำเร็จที่อยากให้เกิดขึ้น dream + sweet การเห็นเป็นเรื่องราวเมื่อหลับ + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| เบาหวาน bao-wan | ชื่อโรคชนิดหนึ่งมีระดับน้ำตาลในเลือดสูงกว่าปรกติ mild + sweet มีน้ำหนักน้อย + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityADJ+ADJ |
| ช้อนหวาน chon-wan | ช้อนด้ามยาวขนาดกลาง ใหญ่กว่าช้อนชาแต่เล็กกว่าช้อนโต๊ะ เป็นช้อนสำหรับรับประทานของหวานในการรับประทานอาหารแบบยุโรป ไทยใช้คู่กับส้อมขนาดเดียวกันสำหรับรับป spoon + sweet เครื่องใช้สำหรับตักของกิน มีด้ามจั + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityN+ADJ |
| อ่อนหวาน on-wan | ไพเราะ, น่าฟัง (ใช้กับคำพูดหรือเสียงเป็นต้น) young + sweet ไม่กระด้าง + มีรสอย่างรสน้ำตาล qualityADJ+ADJ |
RTGS drops tone, so these read the same and are not the same. The site's own search collapses them.
Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.