พจนานุกรมราก

ตรา

tra · dtraa · /traː˧/

← พจนานุกรมราก · the lexicon

ที่มา · etymology probable · น่าจะใช่

ยืมมาจากเขมรเก่า ត្រា (ตฺรา), តរា (ตรา), ត្រ (ตฺร); ร่วมเชื้อสายกับเขมร ត្រា (ตฺรา), ลาว ກາ (กา)

จัดลำดับแล้ว · mapped

The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.

ความหมาย · the senses

Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.

1seal; emblem; stamp

เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลายประดับ สำหรับประทับเป็นสัญลักษณ์แทนบุคคลหรือองค์กรเป็นต้น หรือสำหรับเป็นเครื่องประดับในจำพวกราชอิสริยาภรณ์ หรือสำหรับเป็นเครื่องหมายการค้า
probable · น่าจะใช่

⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.

2ประทับเป็นสำคัญ

ประทับเป็นสำคัญ
probable · น่าจะใช่
grew out of sense 1 (seal; emblem; stamp) — by metonymy · นามนัย: The seal names the stamping of it. probable · น่าจะใช่

3กำหนดไว้, จดจำไว้

กำหนดไว้, จดจำไว้
probable · น่าจะใช่
grew out of sense 2 ([needs an English gloss — RID sense 2]) — by metaphor · อุปมา: Stamping a thing on the mind: to note, to fix. probable · น่าจะใช่

4ตั้งไว้

ตั้งไว้
probable · น่าจะใช่
grew out of sense 2 ([needs an English gloss — RID sense 2]) — by metaphor · อุปมา: And stamping it into force: to lay down, to enact. probable · น่าจะใช่

คำประกอบที่ยังไม่จัดเข้าความหมาย · compounds awaiting a sense 15

Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.

คำ · wordmeaning
การตรวจตรา
kan-truat–tra
คำอาการนามของ ตรวจตรา
คำอาการนามของ ตรวจ + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
entityN+N
ตราชู
tra-chu
เครื่องชั่งชนิดที่มีถาดชั่งห้อยอยู่ 2 ข้างคันชั่งหรืออยู่ที่ปลายคาน 2 ข้างของคันชั่ง ถาดหนึ่งสำหรับใส่ของที่จะชั่ง อีกถาดหนึ่งใส่ตุ้มน้ำหนักมาตรฐานจนต
เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา + ยกขึ้นสูงกว่าระดับเดิม
N+V
พักตรา
phak-tra
รูปแบบอื่นของ พักตร์
rest + seal
หยุดชั่วคราว + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
V+N
ตราตรึง
tra-trueng
ติดแน่น
เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา + ทำให้อยู่กับที่
N+V
flips with ตรึงตรา — the same two morphemes the other way round, and a different kind of thing
การตรา
kan-tra
คำอาการนามของ ตรา
งาน + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
entityN+N
ตราบาป
tra-bap
บาปติดตัว
เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา + การกระทำผิดหลักคำสอนหรือข้อห้ามในศ
entityN+N
ตรึงตรา
trueng-tra
ติดแน่น
ทำให้อยู่กับที่ + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
V+N
flips with ตราตรึง — the same two morphemes the other way round, and a different kind of thing
การตรึงตรา
kan-trueng-tra
คำอาการนามของ ตรึงตรา
คำอาการนามของ ตรึง + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
entityN+N
ยาตรา
yat-tra
เดิน, เดินเป็นกระบวน
medicine + seal
สิ่งที่ใช้แก้หรือป้องกันโรค หรือบำ + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
entityN+N
ตราหน้า
tra-na
หมายหน้าไว้
seal + before
เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา + ส่วนของศีรษะตั้งแต่หน้าผากลงมาจดคา
entityN+N
มาตรา
mat-tra
หลักกำหนดการวัดขนาด จำนวน เวลา และมุม
come + seal
เคลื่อนออกจากที่เข้าหาตัวผู้พูด + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
V+N
ตราสาร
tra-san
instrument
หนังสือสำคัญซึ่งเป็นเอกสารแสดงฐานะหรือสิทธิต่าง ๆ ตามกฎหมาย
seal + matter
เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา + แก่น
entityN+N
เงินตรา
ngoen-tra
เงินที่รัฐกำหนดขึ้นไว้เพื่อใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย ได้แก่ เหรียญกระษาปณ์และธนบัตร
bread + seal
ธาตุลำดับที่ 47 สัญลักษณ์ Ag เป็นโ + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
entityN+N
ส้มตรา
som-tra
คำพ้องความของ ส้มเช้ง
orange + seal
ชื่อไม้พุ่มหรือไม้ต้นขนาดเล็กหลายช + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
entityN+N
ตรวจตรา
truat-tra
พิจารณาดูให้รอบคอบถี่ถ้วน
explore + seal
พิจารณาดูความเรียบร้อย เช่น ตรวจพล + เครื่องหมายทำเป็นรูปต่าง ๆ มีลวดลา
V+N

ละแวกคำ · the neighbourhood

พบใน · found inside 13
การตรวจตรา การตรา การตรึงตรา ตรวจตรา ตราชู ตราตรึง ตราบาป ตราสาร ตราหน้า ตรึงตรา ยาตรา ส้มตรา เงินตรา
กลับกัน · the other way round

The same two morphemes reversed, and a different kind of thing — a property of a person against something that befalls them.

ตราตรึง ตรึงตรา
ร่วมครึ่งคำ · shares a half with

Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.

ชู  ชูชีพ สายชู
การ  กรรมการ การกก การกบ การกลับ การกอง การกา การกำ การกิน การขน การขวาง การขอ การขัด
ยา  กายา การลงยา ก้นยา คลองยา ชายา น้ำยา พระยา ยาขัด ยาชา ยาดำ ยาติ ยาพิษ
หน้า  กองหน้า ขายหน้า งามหน้า ตั้งหน้า ตีหน้า ต่อหน้า นายหน้า น้ำหน้า รับหน้า วางหน้า สีหน้า หน้าชา
สาร  ข่าวสาร ข้าวสาร ช้างสาร วารสาร สารพิษ เอกสาร
เงิน  ตลาดเงิน นายเงิน น้ำเงิน บัวเงิน บ่อเงิน หน้าเงิน เกลือเงิน เครื่องเงิน เงินแห้ง แตกเงิน แม่เงิน
ส้ม  นมส้ม น้ำส้ม แกงส้ม

ยังต้องตรวจ · open questions