พจนานุกรมราก

ทุกข์

thuk · túk · /tʰuk̚˦˥/

← พจนานุกรมราก · the lexicon

ที่มา · etymology probable · น่าจะใช่

ยืมมาจากบาลี ทุกฺข, จากสันสกฤต दुःख (ทุะข)

จัดลำดับแล้ว · mapped

The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.

ความหมาย · the senses

Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.

1suffering; hardship; dukkha

ความยากลำบาก, ความไม่สบายกายไม่สบายใจ, ความทนได้ยาก, ความทนอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้
probable · น่าจะใช่

⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.

2ยากลำบาก, ไม่สบายกายไม่สบายใจ

ยากลำบาก, ไม่สบายกายไม่สบายใจ
probable · น่าจะใช่
grew out of sense 1 (suffering; hardship; dukkha) — by metonymy · นามนัย: The suffering names the state of the one who has it. probable · น่าจะใช่

คำประกอบที่ยังไม่จัดเข้าความหมาย · compounds awaiting a sense 15

Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.

คำ · wordmeaning
ออกทุกข์
ok-thuk
เลิกไว้ทุกข์
tear + suffering
คำนำหน้าบรรดาศักดิ์ + ความยากลำบาก
entityN+N
ปรับทุกข์
prap-thuk
บอกเล่าความทุกข์, พรรณนาถึงความทุกข์
key + suffering
บอก + ความยากลำบาก
V+N
การปลดทุกข์
kan-plot-thuk
คำอาการนามของ ปลดทุกข์
คำอาการนามของ ปลด + ความยากลำบาก
entityN+N
ปลดทุกข์
plot-thuk
ทำให้หมดทุกข์
quit + suffering
เอาออก + ความยากลำบาก
V+N
ร้องทุกข์
rong-thuk
บอกความทุกข์เพื่อขอให้ช่วยเหลือ
sing + suffering
เปล่งเสียงดัง + ความยากลำบาก
V+N
สุขทุกข์
suk-thuk
ความเป็นอยู่หรือความเป็นไปของชีวิตในขณะนั้น
happiness + suffering
ความสบายกายสบายใจ + ความยากลำบาก
entityN+N
flips with ทุกข์สุข — the same two morphemes the other way round, and a different kind of thing
การออกทุกข์
kan-ok-thuk
คำอาการนามของ ออกทุกข์
คำอาการนามของ ออก + ความยากลำบาก
entityN+N
ทุกข์ร้อน
thuk-ron
กังวล, เดือดร้อน
suffering + hot
ความยากลำบาก + มีความรู้สึกตามผิวหนังเหมือนถูกไฟเ
qualityN+ADJ
ทุกข์สุข
thuk-suk
ความเป็นอยู่หรือความเป็นไปของชีวิตในขณะนั้น
suffering + happiness
ความยากลำบาก + ความสบายกายสบายใจ
entityN+N
flips with สุขทุกข์ — the same two morphemes the other way round, and a different kind of thing
ไว้ทุกข์
wai-thuk
แต่งกายหรือแสดงเครื่องหมายตามประเพณีนิยมว่าตนมีทุกข์เพราะบุคคลสำคัญในครอบครัวเป็นต้นตายไป
เก็บเข้าที่ + ความยากลำบาก
V+N
ความทุกข์
khwam-thuk
คำอาการนามของ ทุกข์
-ness + suffering
เรื่อง + ความยากลำบาก
entityN+N
การร้องทุกข์
kan-rong-thuk
คำอาการนามของ ร้องทุกข์
คำอาการนามของ ร้อง + ความยากลำบาก
entityN+N
แขนทุกข์
khaen-thuk
ปลอกแขนสีดำสำหรับสวมติดแขนเสื้อข้างซ้ายเป็นการแสดงความไว้อาลัยต่อคนตาย
อวัยวะที่ต่อจากไหล่ทั้ง 2 ข้าง + ความยากลำบาก
entityN+N
การไว้ทุกข์
kan-wai-thuk
คำอาการนามของ ไว้ทุกข์
คำอาการนามของ ไว้ + ความยากลำบาก
entityN+N
การปรับทุกข์
kan-prap-thuk
คำอาการนามของ ปรับทุกข์
คำอาการนามของ ปรับ + ความยากลำบาก
entityN+N

ละแวกคำ · the neighbourhood

พบใน · found inside 15
การปรับทุกข์ การปลดทุกข์ การร้องทุกข์ การออกทุกข์ การไว้ทุกข์ ความทุกข์ ทุกข์ร้อน ทุกข์สุข ปรับทุกข์ ปลดทุกข์ ร้องทุกข์ สุขทุกข์ ออกทุกข์ แขนทุกข์ ไว้ทุกข์
กลับกัน · the other way round

The same two morphemes reversed, and a different kind of thing — a property of a person against something that befalls them.

ทุกข์สุข สุขทุกข์
ร่วมครึ่งคำ · shares a half with

Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.

ออก  ทางออก นกออก ออกชื่อ ออกทะเล ออกลาย ออกลูก ออกหน้า ออกอากาศ ออกเสียง ออกแบบ ออกแรง
ร้อง  ขอร้อง ฟ้าร้อง ร้องขอ ร้องเรียน เนื้อร้อง
สุข  ศรีสุข สุขนิยม สุขภัณฑ์ เป็นสุข
การออก  การออกชื่อ การออกทะเล การออกหน้า การออกอากาศ การออกเสียง การออกแบบ การออกแรง
ร้อน  ก้นร้อน ของร้อน ร้อนตัว หน้าร้อน หัวร้อน แกงร้อน ใจร้อน
ไว้  ไว้ตัว ไว้ลาย ไว้หน้า ไว้ใจ
ความ  ความขัน ความขาว ความคม ความคิด ความงาม ความชา ความชุม ความช้า ความดำ ความดี ความตาย ความนำ
การร้อง  การร้องขอ การร้องเรียน

ยังต้องตรวจ · open questions