พจนานุกรมราก

เลี้ยง

liang · líiang · /lia̯ŋ˦˥/

← พจนานุกรมราก · the lexicon

ที่มา · etymology probable · น่าจะใช่

สืบทอดจากไทดั้งเดิม *liəŋꟲ, จากจีนเก่า 養 (OC *laŋʔ); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᩃ᩠ᨿ᩶ᨦ (ลย้ง), ลาว ລ້ຽງ (ล้ยง), ไทลื้อ ᦵᦟᧂᧉ (เล้ง), ไทดำ ꪩꪸ꫁ꪉ (ลย้̂ง), ไทขาว ꪩꪸꪉꫂ, ไทใหญ่ လဵင်ႉ (เล๎ง), ไทใต้คง ᥘᥥᥒᥳ (เล๎ง), อาหม 𑜎𑜢𑜂𑜫 (ลิง์),จ้วง yiengx

คำเมือง · Northern: ลย้ง ᩃ᩠ᨿ᩶ᨦ — Extracted from the Wiktionary etymology line. probable · น่าจะใช่

จัดลำดับแล้ว · mapped

The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.

ความหมาย · the senses

Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.

1ดูแล, เอาใจใส่, บำรุง, เลี้ยงดู ก็ว่า

ดูแล, เอาใจใส่, บำรุง, เลี้ยงดู ก็ว่า
foodprobable · น่าจะใช่
คำประกอบ · compoundmeaning, and why
เลี้ยงดู
liang-du
rear
ดูแล, เอาใจใส่ (มักใช้แก่คน)
lit. grow + look
ดูแล + ใช้สายตาเพื่อให้เห็น
V+V
head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1: the sense gloss names this compound
verified · ตรวจแล้ว
ชุบเลี้ยง
chup-liang
บำรุงเลี้ยงดูให้มีฐานะดีขึ้น
เอาสิ่งใดสิ่งหนึ่งจุ่มลงไปในน้ำหรื + ดูแล
V+V
head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1: gloss similarity 0.29, next 0.15
probable · น่าจะใช่

⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.

2ปรนปรือด้วยอาหารการกินเป็นต้น, เลี้ยงดู ก็ว่า

ปรนปรือด้วยอาหารการกินเป็นต้น, เลี้ยงดู ก็ว่า
foodprobable · น่าจะใช่
grew out of sense 1 ([RID sense 1 — no English yet]) — by specialisation · แคบลง: Care narrowed to feeding. probable · น่าจะใช่

3ประคับประคองให้ทรงตัวอยู่ได้

ประคับประคองให้ทรงตัวอยู่ได้
foodprobable · น่าจะใช่
grew out of sense 1 ([RID sense 1 — no English yet]) — by metaphor · อุปมา: Keeping a thing balanced and going — เลี้ยงไข้, เลี้ยงลูกบอล. probable · น่าจะใช่
คำประกอบ · compoundmeaning, and why
เลี้ยงชีพ
liang-chip
เลี้ยงตัว ทำมาหากินเพื่อให้ชีวิตดำรงอยู่ได้
lit. grow + life
ประคับประคองให้ทรงตัวอยู่ได้ + ชีวิต
V+N
also filed under ชีพ
head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 3: wiktionary lists it as an example of this sense
verified · ตรวจแล้ว

4กินร่วมกันเพื่อความรื่นเริงหรือความสามัคคีเป็นต้น

กินร่วมกันเพื่อความรื่นเริงหรือความสามัคคีเป็นต้น
foodprobable · น่าจะใช่
grew out of sense 2 ([RID sense 2 — no English yet]) — by metaphor · อุปมา: Feeding together: a gathering over food. probable · น่าจะใช่
คำประกอบ · compoundmeaning, and why
กินเลี้ยง
kin-liang
กินอาหารร่วมกันหลายคนเพื่อสังสรรค์กันเป็นต้น
lit. eat + grow
เคี้ยว + กินร่วมกันเพื่อความรื่นเริงหรือควา
V+V
also filed under กิน
head-final; both parts are dictionary headwords · filed under sense 4: gloss similarity 0.29, next 0.20
probable · น่าจะใช่

5เป็นเจ้ามือจ่ายค่าอาหารหรือค่าบันเทิงเป็นต้น

เป็นเจ้ามือจ่ายค่าอาหารหรือค่าบันเทิงเป็นต้น
foodprobable · น่าจะใช่
grew out of sense 4 ([RID sense 4 — no English yet]) — by metonymy · นามนัย: And the one who pays for it. probable · น่าจะใช่

คำประกอบที่ยังไม่จัดเข้าความหมาย · compounds awaiting a sense 19

Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.

คำ · wordmeaning
การกินเลี้ยง
kan-kin-liang
คำอาการนามของ กินเลี้ยง
คำอาการนามของ กิน + ดูแล
N+V
หล่อเลี้ยง
lo-liang
ยังชีพไว้
handsome + grow
เทโลหะเหลวหรือขี้ผึ้งเหลวเป็นต้นลง + ดูแล
V+V
พ่อเลี้ยง
pho-liang
stepfather
ผัวของแม่ แต่ไม่ใช่พ่อของตัว
father + grow
ชายผู้ให้กำเนิดหรือเลี้ยงดูลูก + ดูแล
N+V
สัตว์เลี้ยง
sat-liang
pet
สัตว์ที่มนุษย์เลี้ยงไว้เพื่อใช้แรงงาน เพื่อเป็นอาหาร หรือเพื่อความเพลิดเพลิน เป็นต้น
animal + grow
สิ่งมีชีวิตซึ่งแตกต่างไปจากพรรณไม้ + ดูแล
N+V
การเลี้ยง
kan-liang
คำอาการนามของ เลี้ยง
งาน + ดูแล
N+V
โอเลี้ยง
o-liang
กาแฟดำใส่น้ำแข็ง
pomelo + grow
N+V
เบี้ยเลี้ยง
bia-liang
allowance
เงินที่จ่ายให้เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจากการไปปฏิบัติงานนอกสถานที่โดยไม่รวมถึงค่าเช่าที่พักและค่าพาหนะในการเดินทาง
N+V
แม่เลี้ยง
mae-liang
stepmother
เมียของพ่อ แต่ไม่ใช่แม่ของตัว
mother + grow
หญิงผู้ให้กำเนิดหรือเลี้ยงดูลูก + ดูแล
N+V
เลี้ยงแขก
liang-khaek
เลี้ยงอาหารแก่ผู้ได้รับเชิญ
grow + guest
ดูแล + ผู้มาหา
V+N
ลูกเลี้ยง
luk-liang
ลูกที่ติดพ่อหรือแม่มา
child + grow
ผู้มีกำเนิดจากพ่อแม่ หรือโดยปริยาย + ดูแล
N+V
การชุบเลี้ยง
kan-chup-liang
คำอาการนามของ ชุบเลี้ยง
คำอาการนามของ ชุบ + ดูแล
N+V
ไม่เลี้ยง
mai-liang
ไม่ยั้งมือ
no + grow
มิ + ดูแล
ใบเลี้ยง
bai-liang
ใบที่แตกออกมาจากเมล็ดเป็นใบแรกหรือคู่แรก, ใบที่อยู่ชิดกับขั้วผลไม้บางชนิด
leaf + grow
ส่วนของพืชที่ติดอยู่กับกิ่งหรือลำต + ดูแล
N+V
เลี้ยงผี
liang-phi
เลี้ยงวิญญาณของคนที่ตายแล้วเพื่อเอามาใช้ประโยชน์เช่นการเสี่ยงทายเป็นต้น
grow + spirit
ดูแล + สิ่งที่มนุษย์เชื่อว่าเป็นสภาพลึกลั
V+N
เลี้ยงผม
liang-phom
ไว้ผมยาวโดยไม่ตัด
grow + hair
ดูแล + ขนที่ขึ้นอยู่บนศีรษะ โดยปกติเป็นเส
V+N
ความหล่อเลี้ยง
khwam-lo-liang
คำอาการนามของ หล่อเลี้ยง
คำอาการนามของ หล่อ + ดูแล
N+V
เลี้ยงตัว
liang-tua
ทำมาหากินเพื่อให้ชีวิตดำรงอยู่ได้
grow + form
ดูแล + รูป
V+N
การหล่อเลี้ยง
kan-lo-liang
คำอาการนามของ หล่อเลี้ยง
คำอาการนามของ หล่อ + ดูแล
N+V
เลี้ยงส่ง
liang-song
เลี้ยงอาหารแก่ผู้ที่จะจากไปอย่างเดินทางไปต่างประเทศเป็นต้น
grow + send
ดูแล + ทำให้สิ่งใดสิ่งหนึ่งเคลื่อนพ้นจากท
V+V

ละแวกคำ · the neighbourhood

พบใน · found inside 22
การกินเลี้ยง การชุบเลี้ยง การหล่อเลี้ยง การเลี้ยง กินเลี้ยง ความหล่อเลี้ยง ชุบเลี้ยง พ่อเลี้ยง ลูกเลี้ยง สัตว์เลี้ยง หล่อเลี้ยง เบี้ยเลี้ยง เลี้ยงชีพ เลี้ยงดู เลี้ยงตัว เลี้ยงผม เลี้ยงผี เลี้ยงส่ง เลี้ยงแขก แม่เลี้ยง ใบเลี้ยง ไม่เลี้ยง
ร่วมครึ่งคำ · shares a half with

Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.

ดู  ดูใจ หมอดู
ชีพ  ชีพจร สิ้นชีพ
กิน  กินตัว กินน้ำ กินบุญ กินลม กินเมือง กินเส้น กินแรง กินใจ ของกิน ตีกิน หากิน เกาะกิน
การกิน  การกินตัว การกินบุญ การกินแรง
พ่อ  พ่อตา พ่อเมือง พ่อแม่ หลวงพ่อ เจ้าพ่อ
สัตว์  ขนสัตว์ สวนสัตว์ สัตว์น้ำ สัตว์ป่า เนื้อสัตว์ ใจสัตว์
การ  กรรมการ การกก การกบ การกลับ การกอง การกา การกำ การกิน การขน การขวาง การขอ การขัด
เบี้ย  หัวเบี้ย เรือนเบี้ย แม่เบี้ย

ยังต้องตรวจ · open questions