พจนานุกรมราก

แกง

kaeng · gɛɛng · /kɛːŋ˧/

← พจนานุกรมราก · the lexicon

ที่มา · etymology probable · น่าจะใช่

สืบทอดจากไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม *kɛːŋᴬ², จากจีนยุคกลาง 羹 (MC kaeng); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨠᩯ᩠ᨦ (แกง), เขิน ᨠᩯ᩠ᨦ (แกง), ลาว ແກງ (แกง), ไทลื้อ ᦶᦂᧂ (แกง), ไทใหญ่ ၵႅင် (แกง), ไทใต้คง ᥐᥦᥒ (แกง), แสก เก๋ง แผลงมาจาก แกล้ง โดยได้รับอิทธิพลจาก ต้ม

คำเมือง · Northern: แกง ᨠᩯ᩠ᨦ — Extracted from the Wiktionary etymology line. probable · น่าจะใช่

จัดลำดับแล้ว · mapped

The senses are ordered core-first as an argument about how the meaning moved, and every compound sits under the sense that motivates it.

ความหมาย · the senses

Ordered core first, then what grew out of it. The order is an argument about how the meaning moved, not an alphabet.

1curry; a soup-like dish

กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง ๆ ตามวิธีปรุงและเครื่องปรุง
foodprobable · น่าจะใช่
คำประกอบ · compoundmeaning, and why
แกงส้ม
kaeng-som
แกงพวกหนึ่ง มีลักษณะคล้ายแกงเผ็ด แต่ไม่ใส่เครื่องเทศ กะทิ หรือ น้ำมัน มีรสเปรี้ยวด้วยน้ำส้มมะขาม ใช้ผัก ผลไม้ หรือดอกไม้บางอย่าง เป็นต้น แกงกับกุ้งหรือปลา เรียกชื่อตามสิ่งนั้น ๆ
lit. curry + orange
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + ชื่อไม้พุ่มหรือไม้ต้นขนาดเล็กหลายช
N+N
head-initial; both parts are dictionary headwords · filed under sense 1: gloss similarity 0.17, next 0.08
entityprobable · น่าจะใช่

⚑ open question: Sense order is the RID's, not an argument about semantic development. Rank it, then set order_conf.

⚑ open question: Declared root: แกง, the curry.

⚑ open question: Declared root: แกง, the curry.

⚑ open question: Declared root: แกง, the curry.

2ทำกับข้าวประเภทแกง

ทำกับข้าวประเภทแกง
foodprobable · น่าจะใช่
grew out of sense 1 (curry; a soup-like dish) — by metonymy · นามนัย: The curry names the making of it. probable · น่าจะใช่

3หลอกล่อให้คนแสดงความโกรธหรือความอับอายออกมา

หลอกล่อให้คนแสดงความโกรธหรือความอับอายออกมา
foodprobable · น่าจะใช่

⚑ open question: Declared root: แกง 'to bait someone into anger' — colloquial and separate.

⚑ open question: Declared root: แกง 'to bait someone into anger' — colloquial and separate.

⚑ open question: Declared root: แกง 'to bait someone into anger' — colloquial and separate.

4ล่อลวงให้หลงเชื่อ

ล่อลวงให้หลงเชื่อ
foodprobable · น่าจะใช่
grew out of sense 3 ([needs an English gloss — RID sense 3]) — by generalisation · กว้างขึ้น: And baiting someone widens to deceiving them. probable · น่าจะใช่

คำประกอบที่ยังไม่จัดเข้าความหมาย · compounds awaiting a sense 15

Every one is dictionary-attested: the word exists, and both of its parts are headwords. What has not been decided is which sense above each belongs to.

คำ · wordmeaning
แกงร้อน
kaeng-ron
ชื่อแกงจืดชนิดหนึ่งใส่วุ้นเส้น
curry + hot
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มีความรู้สึกตามผิวหนังเหมือนถูกไฟเ
qualityN+ADJ
แกงจืด
kaeng-chuet
กับข้าวที่ปรุงเป็นน้ำ รสไม่เผ็ด
curry + fresh
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มีรสไม่เค็มไม่เปรี้ยวเป็นต้น
qualityN+ADJ
แกงคั่ว
kaeng-khua
แกงกะทิชนิดหนึ่ง คล้ายแกงเผ็ดแต่มีรสออกเปรี้ยว
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + เอาสิ่งของใส่กระเบื้องหรือกระทะตั้
N+V
การแกง
kan-kaeng
คำอาการนามของ แกง
งาน + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง
entityN+N
ยอดแกง
yot-kaeng
ชื่อตำบลหนึ่งในอำเภอนามน จังหวัดกาฬสินธุ์
ส่วนสูงสุด + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง
entityN+N
ฆ่าแกง
kha-kaeng
ทำให้ตาย
kill + curry
ทำให้ตาย + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง
V+N
แกงขม
kaeng-khom
เครื่องกินกับขนมจีนน้ำยา มีมะระหั่นเป็นชิ้นเล็ก ๆ แล้วลวกให้สุก
curry + bitter
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + รสอย่างหนึ่งอย่างรสสะเดาหรือบอระเพ
qualityN+ADJ
เครื่องแกง
khrueang-kaeng
สิ่งที่ใช้ในการทำแกง เช่น พริก กระเทียม เป็นต้น
device + curry
สิ่ง + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง
entityN+N
แกงป่า
kaeng-pa
แกงเผ็ดที่ไม่ใส่กะทิ
curry + forest
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + ที่ที่มีต้นไม้ต่าง ๆ ขึ้นมาก
entityN+N
แกงบวด
kaeng-buat
ของหวานที่ใช้ผลไม้ เผือก มัน ฟักทอง เป็นต้น ต้มกับน้ำตาลและกะทิ
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + รูปเลิกใช้ของ บวช
N+V
เกลือแกง
kluea-kaeng
โซเดียมคลอไรด์
light + curry
วัตถุที่มีรสเค็ม ใช้ประกอบอาหารเป็ + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง
entityN+N
แกงกะหรี่
kaeng-ka-ri
ชื่อแกงชนิดหนึ่ง สีเหลือง ปรุงด้วยเครื่องเทศ
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + แกงชนิดหนึ่ง สีเหลือง ปรุงด้วยเครื
entityN+N
แกงได
kaeng-dai
รอยกากบาทหรือรอยขีดเขียน ซึ่งบุคคลทำไว้เป็นสำคัญ หรือสำหรับผู้ไม่รู้หนังสือทำลงในเอกสารแทนลายมือชื่อ, ในทางกฎหมาย ถ้าทำลงในเอกสารโดยมีพยานลงลายมือชื่อ
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มือ
entityN+N
การฆ่าแกง
kan-kha-kaeng
คำอาการนามของ ฆ่าแกง
kill + curry
คำอาการนามของ ฆ่า + กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง
entityN+N
แกงเผ็ด
kaeng-phet
แกงพวกหนึ่ง ปรุงด้วยเครื่องเผ็ดร้อนเช่นเครื่องเทศ กะทิ มีรสเผ็ด
curry + hot
กับข้าวประเภทที่เป็นน้ำ มีชื่อต่าง + มีรสอย่างรสพริก
qualityN+ADJ

ละแวกคำ · the neighbourhood

พบใน · found inside 15
การฆ่าแกง การแกง ฆ่าแกง ยอดแกง เกลือแกง เครื่องแกง แกงกะหรี่ แกงขม แกงคั่ว แกงจืด แกงบวด แกงป่า แกงร้อน แกงส้ม แกงเผ็ด
ร่วมครึ่งคำ · shares a half with

Compounds built on the same other half. This grouping is in no dictionary; it falls out of the parts.

ส้ม  นมส้ม น้ำส้ม ส้มตรา
ร้อน  ก้นร้อน ของร้อน ทุกข์ร้อน ร้อนตัว หน้าร้อน หัวร้อน ใจร้อน
การ  กรรมการ การกก การกบ การกลับ การกอง การกา การกำ การกิน การขน การขวาง การขอ การขัด
ยอด  ยกยอด สุดยอด ห้วยยอด
ขม  ขมวน ขมหิน ขมอง
เครื่อง  ตั้งเครื่อง ติดเครื่อง ทรงเครื่อง ยกเครื่อง รถเครื่อง ส่วนเครื่อง เครื่องจักร เครื่องต้น เครื่องทรง เครื่องพิมพ์ เครื่องมือ เครื่องสาย
ป่า  ของป่า นาป่า น้ำป่า บ้านป่า ป่าช้า ป่าดง ป่าลาน ป่าสัก ป่าแดง ป่าไผ่ ป่าไม้ หัวป่า
เกลือ  ขี้เกลือ นาเกลือ น้ำเกลือ บางเกลือ บ่อเกลือ เกลือหิน เกลือเงิน

ยังต้องตรวจ · open questions